Thứ 3, 27/09/2022 - 14:33
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Xác định yêu cầu chuyển nước giữa các lưu vực sông

Các công trình chuyển nước được nghiên cứu, đầu tư xây dựng trong khoảng hơn một thập kỷ vừa qua chưa thực sự xem xét đầy đủ việc tác động đến chế độ thủy văn, nguồn nước, cũng như ảnh hưởng đến các nhu cầu sử dụng nước ở hạ du, các lưu vực sông bị chuyển nước. 

 

Trong những năm gần đây, với sự phát triển vượt bậc của kinh tế - xã hội và tăng trưởng dân số cao, ngoài việc làm gia tăng áp lực lên tài nguyên nước các lưu vực sông thì mâu thuẫn trong khai thác, sử dụng nước giữa các địa phương, các ngành, lĩnh vực đã xuất hiện và có xu hướng gia tăng đã và đang xảy ra giữa các địa phương trong lưu vực, trong cả mùa mưa cũng như mùa khô, điển hình như trường hợp mâu thuẫn trong chia sẻ nguồn nước sông Vu Gia - Thu Bồn (thuỷ điện Đăk Mi 4 chuyển nước từ sông Vu Gia sang sông Thu Bồn); sông Sê San (thuỷ điện Thượng Kon Tum chuyển nước từ sông Đắk SNghé sang lưu vực sông Đắk Sê Lô) sông Ba (thủy điện An Khê chuyển nước từ sông Ba sang sông Kôn),…

Các công trình chuyển nước được nghiên cứu, đầu tư xây dựng trong khoảng hơn một thập kỷ vừa qua chưa thực sự xem xét đầy đủ việc tác động đến chế độ thủy văn, nguồn nước, cũng như ảnh hưởng đến các nhu cầu sử dụng nước ở hạ du, các lưu vực sông bị chuyển nước. Điều này càng làm tăng nguy cơ khan hiếm nước và dẫn đến cạnh tranh về nguồn nước ngày càng gay gắt hơn, sâu sắc hơn. Vì vậy, vấn đề chuyển nước giữa các lưu vực sông, đặc biệt là việc chuyển nước giữa các lưu vực sông lớn, quan trọng cần phải xem xét hết sức kỹ lưỡng và với hiện trạng tài nguyên nước nước ta đang phải chịu rất nhiều thách thức như trên thì trong giai đoạn đến năm 2030 đề nghị chưa xem xét bổ sung công trình điều tiết nước trên sông Thao và ở hạ du trên dòng chính các lưu vực sông lớn, quan trọng và các công trình chuyển nước giữa các lưu vực sông lớn. Đối với việc chuyển nước giữa các tiểu lưu vực thì cần phải xem xét kỹ lưỡng trước khi quyết định việc bổ sung vào quy hoạch, triển khai đầu tư, xây dựng và phải đảm bảo tuân thủ theo quy hoạch tỉnh, quy hoạch tổng hợp lưu vực sông liên tỉnh nguồn nước liên tỉnh đã được phê duyệt. Trường hợp quy hoạch tỉnh, quy hoạch tổng hợp lưu vực sông liên tỉnh, nguồn nước liên tỉnh không quy định cụ thể hoặc chưa phê duyệt thì Cơ quan quản lý nhà nước về tài nguyên nước theo thẩm quyền căn cứ vào kết quả đánh giá chi tiết về các tác động kinh tế, xã hội, môi trường của lưu vực sông chuyển và lưu vực sông được chuyển xem xét quyết định.

Bên cạnh đó, từ thực tế hiện nay cho thấy các vị trí thuận lợi có thể xây dựng các hồ chứa lớn trên các lưu vực sông đều đã được xây dựng hồ chứa thủy điện với mục tiêu chính là phát điện. Trong thời gian tới, đặc biệt trong giai đoạn quy hoạch, nhiều giải pháp công trình và phi công trình sẽ tiếp tục được thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng nước cho hạ du và đặc biệt nếu thực hiện tốt quy trình vận hành liên hồ chứa sẽ giúp nâng cao hiệu quả phòng, chống lũ lụt và cấp nước trong mùa cạn. Vì vậy, trước mắt thay vì xem xét, đề xuất xây dựng các công trình chuyển nước thì trong giai đoạn này, có thể thực hiện một số nội dung như sau:

Một là, nâng cao hiệu quả các công trình chuyển nước hiện có (sông Vu Gia sang sông Thu Bồn, từ sông Ba sang sông Kôn, từ sông Sê San sang sông Trà Khúc, từ sông Đồng Nai sang các sông ven biển Ninh Thuận, Bình Thuận,...), nhằm đảm bảo giảm thiểu tối đa tác động tiêu cực đến hạ du lực vực sông bị chuyển, tăng cường hiệu quả sử dụng nước, đảm bảo công bằng hợp lý đối với các lưu vực sông được chuyển.

Hai là, thực hiện các phương án điều tiết, tạo nguồn giữa các nguồn nước thượng lưu và hạ lưu để đáp ứng nhu cầu nước cho hạ lưu. Cụ thể kết nối, liên kết nguồn nước giữa các hồ chứa nước (thủy điện, thủy lợi) bổ sung cấp nước cho các khu vực thiếu nước, cấp nước cho sinh hoạt và sản xuất ở các vùng núi cao; xây dựng các đường ống, kênh vận chuyển nước để mở rộng các khu tưới, chuyển nước ra các vùng thiếu nước, vùng ven biển ở Trung du miền núi Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, Nam Trung Bộ, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long. Việc xác định các công trình kết nối, liên kết nguồn nước cần phải được nghiên cứu cụ thể, đánh giá toàn diện các tác động tiêu cực và tích cực của công trình trong giai đoạn lập quy hoạch tổng hợp lưu vực sông.


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Lượt bình luận

Trường đánh đấu (*) là bắt buộc.

Tin liên quan