Thứ 4, 25/05/2022 - 16:47
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Bộ TN&MT Trình Chính phủ Nghị định quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn

Ngày 1/10, Bộ TN&MT vừa trình Chính phủ Nghị định quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn.

 

Thực hiện Quyết định số 2197/QĐ-TTg ngày 22/12/2020 của Thủ tướng Chính phủ ban hành danh mục và phân công cơ quan chủ trì soạn thảo văn bản quy định chi tiết thi hành các luật, nghị quyết được Quốc hội khóa XIV thông qua tại Kỳ họp thứ 10; Quyết định số 343/QĐ-TTg ngày 12/3/2021 củaThủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Bảo vệ môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường được giao xây dựng dự thảo Nghị định quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn (sau đây gọi tắt là Dự thảo Nghị định).

Căn cứ pháp lý

Luật Bảo vệ môi trường được Quốc hội khóa XIV thông qua tại kỳ họp thứ 10, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2022 nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước, đặc biệt là Kết luận số 56-KL/TW ngày 23/8/2019 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa XI về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường, yêu cầu “Nghiên cứu xây dựng, hoàn thiện pháp luật về ứng phó với biến đổi khí hậu theo hướng khắc phục các chồng chéo, xung đột pháp luật, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật về ứng phó với biến đổi khí hậu, bổ sung các quy định mới nhằm tạo môi trường pháp lý đầy đủ, khả thi, thuận lợi cho việc thực hiện các nhiệm vụ liên quan”. Thực hiện Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng tại các nội dung về ứng phó với biến đổi khí hậu, trong đó cần chủ động ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu; phát triển kinh tế xanh, kinh tế các-bon thấp, giảm nhẹ phát thải khí nhà kính.

Luật Bảo vệ môi trường quy định về ứng phó với biến đổi khí hậu, trong đó giao Chính phủ quy định chi tiết Điều 91 về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, Điều 92 về bảo vệ tầng ô-dôn và Điều 139 về tổ chức và phát triển thị trường các-bon.

Việc ban hành Nghị định quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn nhằm sớm đưa các quy định của Luật Bảo vệ môi trường đi vào cuộc sống, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về biến đổi khí hậu, là căn cứ pháp lý quan trọng để thực hiện các biện pháp nhằm thực hiện đóng góp về giảm phát thải khí nhà kính do Việt Nam cam kết trong Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC), cơ sở quan trọng để quản lý các hoạt động phát thải khí nhà kính, tiền đề phát triển thị trường các-bon; thực hiện các biện pháp quản lý, loại trừ các chất làm suy giảm tầng ô-dôn, chất gây hiệu ứng nhà kính được kiểm soát theo điều ước quốc tế về bảo vệ tầng ô-dôn mà Việt Nam tham gia là thành viên, góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững đất nước.

Yêu cầu thực tiễn

Về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, theo yêu cầu của Thỏa thuận Paris, Việt Nam đã xây dựng Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) năm 2015, cập nhật năm 2020 và gửi Ban Thư ký UNFCCC. Theo đó đến năm 2030, bằng nguồn lực trong nước Việt Nam sẽ giảm 9% tổng lượng phát thải khí nhà kính so với kịch bản phát triển thông thường (BAU); mức đóng góp này có thể lên tới 27% khi nhận được hỗ trợ quốc tế thông qua hợp tác song phương, đa phương và thực hiện các cơ chế theo Thỏa thuận Paris.

Dự thảo Nghị định được xây dựng nhằm khắc phục những bất cập hiện nay trong công tác quản lý nhà nước về biến đổi khí hậu, bao gồm thiếu các quy định cụ thể kiểm soát các chất làm suy giảm tầng ô-dôn; kiểm kê khí nhà kính; đo đạc, báo cáo, thẩm định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính.

Về bảo vệ tầng ô-dôn, việc triển khai thực hiện Nghị định thư Montreal hiện ở nước ta trong thời gian qua đã đạt được nhiều kết quả tích cực đối với các chất được sử dụng trong sản xuất điều hòa không khí, thiết bị làm lạnh, sản xuất xốp, dập cháy và kiểm dịch hàng xuất khẩu; đã loại trừ hoàn toàn được các chất CFC, Halon, CTC và nhiều chất đang được kiểm soát như HCFC, Methyl bromide. Tuy nhiên, hiện nay, nước ta đang phải đối mặt với xu hướng gia tăng sử dụng các chất có tiềm năng làm nóng lên toàn cầu cao - các chất hydrofluorocarbon (HFC), là những chất được sử dụng để thay thế các chất làm suy giảm tầng ô-dôn trong sản xuất thiết bị lạnh, điều hòa không khí ô tô, thiết bị dập cháy... Theo đó, yêu cầu kiểm soát các chất bảo vệ tầng ô-dôn ngày càng trở nên cấp thiết nhằm thực hiện mục tiêu không tăng lượng tiêu thụ các chất này kể từ năm 2024 và giảm 80% lượng tiêu thụ vào năm 2045.

Việc ban hành Nghị định nhằm khắc phục những thiếu hụt và bất cập trong công tác quản lý nhà nước về bảo vệ tầng ô-dôn như thiếu các văn bản quy phạm pháp luật có tính hệ thống và các biện pháp quản lý hành chính, kỹ thuật cần thiết; hệ thống thông tin dữ liệu còn phân tán, gây khó khăn cho công tác quản lý và trong việc thực hiện nghĩa vụ báo cáo trong nước và quốc tế. Nhận thức của xã hội, doanh nghiệp và cộng đồng còn nhiều hạn chế.

Mục đích

Nội dung Nghị định nhằm quy định chi tiết nội dung của Điều 91, Điều 92, Điều 139 Luật Bảo vệ môi trường, bảo đảm các quy định của Luật được triển khai kịp thời, đồng bộ, thống nhất và hiệu quả; khi Luật Bảo vệ môi trường có hiệu lực, Nghị định được ban hành và có hiệu lực cùng thời điểm để song hành đi vào cuộc sống.

Quan điểm xây dựng dự thảo Nghị định

Các quy định bảo đảm chi tiết, đầy đủ, có tính khả thi để triển khai thi hành các nội dung ứng phó với biến đổi khí hậu trong Luật Bảo vệ môi trường; bảo đảm sự phù hợp và thống nhất với các văn bản pháp luật hiện hành có liên quan. Các quy định cần đơn giản, dễ hiểu, dễ thực hiện và phù hợp với mục tiêu quản lý nhà nước về biến đổi khí hậu, bảo vệ tầng ô-dôn.

Quản lý hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn phải phù hợp với các cam kết thực hiện các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, đặc biệt là Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu, Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu, Công ước Vienna về bảo vệ tầng ô-dôn, Nghị định thư Montreal về các chất làm suy giảm tầng ô-dôn; đồng thời phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Các quy định quản lý hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, bảo vệ tầng ô-dôn cần bảo đảm sự thống nhất, công bằng, minh bạch, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và cải cách thủ tục hành chính, không gây phiền hà cho nhân dân và doanh nghiệp. Phân công, phân cấp rõ ràng trong quản lý nhà nước; tăng cường trách nhiệm, nghĩa vụ của các tổ chức và cá nhân trong các hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn.

Quá trình xây dựng dự thảo Nghị định

Dự thảo Nghị định đã được xây dựng đúng trình tự thủ tục theo quy định của pháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật, cụ thể như sau:

Ngày 22/02/2021, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành Quyết định số 304/QĐ-BTNMT thành lập Ban soạn thảo và Tổ biên tập xây dựng dự thảo Nghị định với sự tham gia của đại diện Văn phòng Chính phủ, các Bộ: Công Thương, Xây dựng, Giao thông vận tải, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Khoa học và Công nghệ, Y tế, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, các đơn vị thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường, các chuyên gia, nhà khoa học trong lĩnh vực có liên quan.

Bộ Tài nguyên và môi trường đã tổ chức rà soát văn bản quy phạm pháp luật, tổng kết thực tiễn, nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, làm việc với các cơ quan chuyên môn của các bộ, ngành; các chuyên gia trong và ngoài nước để xây dựng dự thảo Nghị định. Xây dựng, hoàn chỉnh báo cáo rà soát các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến dự thảo Nghị định; báo cáo đánh giá tác động của chính sách đối với dự thảo Nghị định; đánh giá thủ tục hành chính trong dự thảo Nghị định.

Bộ Tài nguyên và Môi trường đã phân tích, đánh giá, dự báo các tác động kinh tế, xã hội liên quan đến cơ hội, điều kiện, năng lực thực hiện và thụ hưởng các quyền, lợi ích của mỗi giới đối với các quy định tại Nghị định. Dự thảo Nghị định không có tác động về giới.

Ngày 11/6/2021, dự thảo Nghị định đã được đăng tải công khai trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ và Bộ Tài nguyên và Môi trường để lấy ý kiến rộng rãi của nhân dân, các tổ chức, cá nhân; ngày 08/7/2021 đã gửi văn bản lấy ý kiến các cơ quan Trung ương của Đảng, bộ, ngành, ủy ban nhân các tỉnh, các cơ quan nghiên cứu, các hiệp hội, các chuyên gia, nhà khoa học trong nước và quốc tế trong lĩnh vực có liên quan.

Ngày 28/9/2021, Bộ Tư pháp đã có ý kiến thẩm định hồ sơ dự thảo Nghị định theo quy định của pháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Trên cơ sở ý kiến thẩm định, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã tiếp thu, hoàn thiện dự thảo Nghị định.

Ý kiến của các Bộ, ngành, địa phương và các cơ quan, tổ chức, cá nhân

Sau khi đăng tải dự thảo Nghị định trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ, Cổng Thông tin điện tử Bộ Tài nguyên và Môi trường; gửi văn bản xin ý kiến góp ý của các cơ quan, cá nhân, đến nay Bộ Tài nguyên và Môi trường đã nhận được 87 văn bản góp ý của các Ban, Ủy ban, Bộ, cơ quan ngang bộ; hầu hết các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam; các tổ chức trong nước và quốc tế, một số chuyên gia độc lập; không có ý kiến trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ, Cổng thông điện tử Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Các ý kiến chung đều cơ bản nhất trí với nội dung của dự thảo Nghị định quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn, dự thảo Tờ trình Chính phủ ban hành Nghị định. Dự thảo Nghị định được chuẩn bị nghiêm túc, công phu, các quy định bảo đảm chi tiết. Các quy định phù hợp với chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Kết luận số 56-KL/TW ngày 23/8/2019 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa XI về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường, phù hợp với lộ trình thực hiện các cam kết quốc tế do Việt Nam đóng góp về ứng phó với biến đổi khí hậu. Các quy định đã hướng tới giảm thủ tục hành chính và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đặc biệt là áp dụng hệ thống báo cáo trực tuyến. Dự thảo Nghị định bảo đảm đầy đủ nội dung, quy định chi tiết, có tính khả thi để triển khai thi hành Luật Bảo vệ môi trường cần sớm được ban hành để cùng với Luật đi vào cuộc sống. Các ý kiến cụ thể đã được Bộ Tài nguyên và Môi trường tiếp thu và hoàn thiện dự thảo Nghị định.

Ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp

Ngày 06/9/2021, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã có Công văn số 5449/BTNMT-BĐKH gửi Bộ Tư pháp đề nghị thẩm định hồ sơ dự thảo Nghị định theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Ngày 28/9/2021, Bộ Tư pháp đã có ý kiến thẩm định dự thảo Nghị định tại Báo cáo số 138/BCTĐ-BTP. Bộ Tài nguyên và Môi trường đã nghiên cứu tiếp thu, giải trình và chỉnh sửa, hoàn thiện nội dung dự thảo Nghị định theo ý kiến thẩm định.

Về bố cục và nội dung cơ bản của Nghị định

Dự thảo Nghị định gồm có 5 Chương 35 Điều và các phụ lục.

Chương I. Quy định chung (04 Điều)

Quy định đối tượng điều chỉnh, phạm vi áp dụng, giải thích từ ngữ, nguyên tắc quản lý hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn.

Chương II. Giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tổ chức và phát triển thị trường các-bon trong nước (17 Điều), bao gồm: Mục 1. Giảm nhẹ phát thải khí nhà kính (11 Điều); Mục 2. Tổ chức và phát triển thị trường các-bon trong nước (06 Điều).

Mục 1 về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính: Dự thảo Nghị định quy định đối tượng thực hiện giảm nhẹ phát thải khí nhà kính; mục tiêu, lộ trình và phương thức giảm nhẹ phát thải, tăng cường hấp thụ khí nhà kính; hệ thống đo đạc, báo cáo, thẩm định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính; hoạt động kiểm kê khí nhà kính cấp quốc gia, cấp lĩnh vực và cấp cơ sở; phân bổ hạn ngạch phát thải khí nhà kính; kế hoạch và kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính; yêu cầu đối với các đơn vị thẩm định; trách nhiệm kiểm tra, giám sát hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính.

Mục 2 về tổ chức và phát triển thị trường các-bon trong nước: Dự thảo Nghị định quy định đối tượng tham gia, lộ trình phát triển, thời điểm triển khai thị trường các-bon trong nước; xác nhận tín chỉ các-bon được giao dịch trên sàn giao dịch của thị trường các-bon trong nước; trao đổi hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ các-bon trên sàn giao dịch thị trường các-bon trong nước; hồ sơ, trình tự, thủ tục thực hiện dự án theo cơ chế trao đổi, bù trừ tín chỉ các-bon; trách nhiệm của các cơ quan trong việc phát triển thị trường các-bon.

Chương III. Bảo vệ tầng ô-dôn (08 Điều)

Nội dung Chương này quy định đối tượng và quy định quản lý, loại trừ các chất theo trách nhiệm và nghĩa vụ của Việt Nam; hoạt động đăng ký sử dụng các chất được kiểm soát áp dụng cho các nhóm đối tượng có hoạt động liên quan đến các chất được kiểm soát; yêu cầu, trình tự thủ tục thực hiện phân bổ, điều chỉnh, bổ sung hạn ngạch sản xuất, nhập khẩu các chất được kiểm soát; các nội dung cơ bản, thời gian trình ban hành Kế hoạch quản lý, loại trừ các chất được kiểm soát của Việt Nam; quy định hoạt động thu gom, tái chế, tái sử dụng hoặc tiêu hủy các chất được kiểm soát và các quy chuẩn kỹ thuật; trách nhiệm và sự phối hợp liên ngành trong quản lý các chất được kiểm soát.

Chương IV. Các biện pháp thúc đẩy hoạt động về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn (04 Điều)

Nội dung Chương này quy định về xây dựng và thực hiện các cơ chế hợp tác song phương, đa phương về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn; nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ; tăng cường năng lực, nâng cao nhận thức; khuyến khích các hoạt động giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn.

Chương V. Điều khoản thi hành (02 Điều)

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2022 cùng thời điểm hiệu lực của Luật Bảo vệ môi trường.


Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Lượt bình luận

Trường đánh đấu (*) là bắt buộc.

Tin liên quan