Thứ 3, 24/11/2020 - 08:22
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Cần giải quyết tổng thể, tiếp cận quản lý tổng hợp cảnh quan góp phần thúc đẩy sản xuất bền vững, bảo tồn các giá trị của hệ sinh thái tự nhiên

Ở ĐBSCL, hiện có nhiều chương trình, dự án đang đươc triển khai, đóng góp vào việc phát triển bền vững cho vùng thông qua giải quyết những vấn đề cụ thể của một lĩnh vực hay một địa phương mà chưa có chương trình, dự án nào giải quyết vấn đề tổng thể, tiếp cận quản lý tổng hợp cảnh quan góp phần thúc đẩy sản xuất bền vững, bảo tồn các giá trị của hệ sinh thái tự nhiên nhằm cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho hoạt động sản xuất của người dân.

Hiện tại có nhiều chương trình, dự án đang đươc triển khai, đóng góp vào việc phát triển bền vững vùng ĐBSCL thông qua giải quyết những vấn đề cụ thể của một lĩnh vực hay một địa phương mà chưa có chương trình, dự án nào giải quyết vấn đề tổng thể, tiếp cận quản lý tổng hợp cảnh quan góp phần thúc đẩy sản xuất bền vững, bảo tồn các giá trị của hệ sinh thái tự nhiên nhằm cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho hoạt động sản xuất của người dân. Các dự án đã và đang được triển khai cụ thể như sau:

Chính phủ cũng đang đầu tư thông qua Bộ NN&PTNT vào một số các dự án cơ sở hạ tầng cho quản lý tài nguyên nước, bao gồm cống Trà Sư (10 triệu USD), âu thuyền kết hợp cống Ninh Quới (17,2 triệu USD), trạm bơm và cống Xuân Hòa (10,8 triệu USD), và nạo vét kênh Mây Phốp - Ngã Hậu (19,7 triệu USD). Ngoài ra, các dự án đầu tư đang bắt đầu được triển khai để nâng cấp hệ thống thủy lợi ở phía nam tỉnh Bến Tre (9,3 triệu USD), Cà Mau (21,6 triệu USD) và Cái Lớn - Cái Bé (142,7 triệu USD).

Đối tác Phát triển nông nghiệp bền vững tại Việt Nam (PSAV) được thành lập năm 2010 trong “Sáng kiến Tầm nhìn mới trong nông nghiệp 2020” hướng tới mục tiêu 20-20-20, nhằm tăng năng suất lên 20%, giảm tỷ lệ nghèo 20% và giảm tỷ lệ phát thải 20%. PSAV tập trung vào việc kết nối các đối tác trong lĩnh vực nông nghiệp để chia sẻ kinh nghiệm và cùng phát triển chuỗi giá trị cho các sản phẩm nông nghiệp chủ lực của Việt Nam theo mô hình Hợp tác công tư (PPP). Nhóm công tác PPP ngành gạo của PSAV được thành lập bởi Bộ NN&PTNT và Bayer Việt Nam vào tháng 11 năm 2017, trong “Diễn đàn Tầm nhìn ngành hàng Gạo và Giới thiệu Nhóm công tác Đối tác Công Tư ngành hàng Gạo”, và đặt mục tiêu thúc đẩy phát triển bền vững ngành gạo, nâng cao chất lượng gạo Việt Nam và cải thiện sinh kế của nông dân.

Dự án Chống chịu khí hậu tổng hợp và Sinh kế bền vững ĐBSCL (ICRSL) được tài trợ bởi Ngân hàng Thế giới phân bổ một khoản đầu tư lớn để hỗ trợ thực hiện Kế hoạch Phát triển ĐBSCL và Nghị quyết 120 của Thủ tướng Chính phủ. 

Ngân hàng Thế giới đang trong giai đoạn xây dựng ý tưởng dự án để nộp cho Quỹ Khí hậu xanh cho Chương trình của GCF cho Chuyển đổi ĐBSCL ở Việt Nam. Mục tiêu của dự án đó là để triển khai ở quy mô lớn chuyển đổi các nông hộ nhỏ sang mô hình sinh kế chống chịu với biến đối khí hậu và tăng cường sự tham gia của nông dân trong chuỗi giá trị sản xuất dựa vào nước lũ ở một số khu vực được lựa chọn ở thượng nguồn khu vực ĐBSCL ở Việt Nam.

Dự án Chuyển đổi Nông nghiệp bền vững tại Việt Nam (VNSAT – Dự án vay của Ngân hàng Thế giới) – định hướng chiến lược của dự án đó là hỗ trợ thực hiện Kế hoạch Tái cơ cấu ngành nông nghiệp của Chính phủ, được phê duyệt trong tháng 6/2013 bởi Thủ tướng Chính phủ. Dự án VNSAT bao gồm 4 hợp phần, trong đó hợp phần hỗ trợ hệ thống sản xuất lúa gạo bền vững được thực hiện phần lớn tại ĐBSCL.

Trong Chương trình Quản lý tổng hợp vùng ven biển (ICMP) (2011-2018) được thực hiện bởi GIZ và Bộ NN&PTNT từ hỗ trợ của Chính phủ CHLB Đức và Úc, tổ chức GIZ đã phát triển và thử nghiệm các phương pháp, công vụ và kỹ thuật khác nhau. Một chương trình tiếp theo dự án ICMP hỗ trợ 13 tỉnh ven biển ở ĐBSCL, Chương trình Khả năng chống chịu khí hậu cho ĐBSCL (MCRP) của GIZ (2019-2021) đang hỗ trợ tăng cường khả năng chống chịu. GIZ hỗ trợ tư vấn chính sách, lập kế hoạch và kỹ thuật để giúp xác định rõ nhiệm vụ, trách nhiệm và phân tách ranh giới.

Tổ chức GIZ sẽ thiết lập Trung tâm Sáng tạo xanh ở Việt Nam, với mục tiêu để thúc đẩy các mô hình sáng tạo (bao gồm công nghệ thông tin và truyền thông ICT và số hóa) trong toàn bộ chuỗi giá trị ngành hàng gạo, cũng như là quy trình chế biến tạo thêm giá trị (ví dụ chuỗi giá trị ngành rơm rạ được hỗ trợ bởi IRRI).

Dự án BRIA II của GIZ/ Phát triển chuỗi giá trị lúa gạo cho các hộ sản xuất nhỏ định hướng thị trường (MSVC) là một dự án Hợp tác công tư (PPP) giữa Bộ Hợp tác Kinh tế và Phát triển CHLB Đức (BMZ) và Công ty đa quốc gia Olam, được thực hiện bởi tổ chức GIZ tại 3 quốc gia Đông Nam Á bao gồm Indonesia, Thái Lan và Việt Nam từ năm 2018 đến 2022. Tại Việt Nam, dự án được thực hiện tại 4 tỉnh ĐBSCL bao gồm An Giang, Bạc Liêu, Đồng Tháp và Cần Thơ thông qua các giải pháp toàn diện từ kỹ thuật canh tác sáng tạo cho tới tăng cường tiếp cận thị trường.

Dự án MAM-II của SNV xây dựng mô hình ‘sinh thái ven biển’ dọc theo toàn bộ bờ biển của ĐBSCL, với hệ thống chứng nhận tôm sinh thái rừng ngập mặn (và bao phủ ít nhất 50% diện tích rừng ngập mặn) để hỗ trợ tiếp cận được thị trường Châu Âu mang lại giá bán cao hơn đối với sản phẩm sản xuất hữu cơ bền vững. Dự án cũng đang hỗ trợ để lồng ghép quy định chi trả dịch vụ môi trường (PES) cho mô hình nuôi tôm bền vững dưới tán rừng ngập mặn vào kế hoạch phát triển của trung ương và của tỉnh và hỗ trợ xây dựng chính sách PES ở địa phương cho nuôi trồng thủy hải sản.

Chương trình Tăng cường bình đăng giới và Đầu tư kinh doanh nông nghiệp có trách nhiệm ở Đông Nam Á (GRAISEA) tại Việt Nam được triển khai bởi tổ chức Oxfam với sự hỗ trợ của Chính phủ Thụy Điển đã áp dụng phương pháp tiếp cận có sự tham gia của nhiều bên liên quan để thúc đẩy hợp tác, chia sẻ lợi ích và trách nhiệm để phát triển chuỗi giá trị ngành gạo bền vững tại Việt Nam.

Chương trình Phát triển Chuỗi giá trị ngành hàng lúa gạo bền vững và bao trùm cho các nông hộ nhỏ tại Việt Nam - Tập đoàn toàn cầu Phoenix – một công ty thương mại gạo toàn cầu – và Lộc Trời – Tập đoàn Kinh doanh lúa gạo lớn nhất ở Việt Nam – phối hợp cùng với Rikolto và Sở NN&PTNT Đồng Tháp liên kết nông hộ nhỏ ở Đồng Tháp với chuỗi giá trị quốc gia và toàn cầu cho sản xuất lúa gạo bền vững thông qua hỗ trợ cho nông hộ có thể đáp ứng được tiêu chuẩn SRP.

Dự án Sản xuất lúa bền vững và Giảm phát thải khí nhà kính AgResults (AVERP) , đươc thực hiện bởi Tổ chức SNV, sử dụng một khoản tiền thưởng để phát triển các phương pháp mới giúp giảm phát thải khí nhà kính, tăng năng suất lúa và hỗ trợ vượt qua được các rào cản thị trường để triển khai nhân rộng.

Hợp phần lúa gạo trong Sáng kiến nông nghiệp của Liên minh về Khí hậu và Không khí sạch (CCAC) hướng tới việc áp dụng kỹ thuật tưới ướt khô xen kẽ (AWD) ở quy mô lớn tại Việt Nam và Bangladesh để giảm đáng kể lượng phát thải metan từ sản xuất lúa.

Liên minh Nghiên cứu Lúa nước (IRRC) chủ trì bởi IRRI và phối hợp cùng với Viện nghiên cứu Nông nghiệp và Trung tâm Khuyến nông thúc đẩy áp dụng kỹ thuật tổng hợp trong mô hình ‘3 giảm 3 tăng (3R3G)’ và sau đó là ‘1 phải 5 giảm (1M5R)’ như là cách thức để giảm chi phí sản xuất, cải thiện sức khỏe của nông dân, và bảo vệ môi trường ở khu vực sản xuất lúa nước. Trọng tâm của dự án đó là 1 Phải (sử dụng giống có chất lượng) và 5 Giảm (tỷ lệ giống, sử dụng nước, sử dụng phân bón, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và thất thoát sau thu hoạch).

Dự án Quản lý tổng hợp tài nguyên nước (IWRM) của Ngân hàng thế giới đầu tư ở Campuchia và Việt Nam và giải quyết một loạt các vấn đề ở thành thị và nông thôn. Giai đoạn 3 của dự án được dự kiến đầu tư 16,5 triệu USD tới năm 2021 vào quản lý tài nguyên nước (số lượng và chất lượng), đánh bắt cá và nuôi trồng thủy sản.

IRRI đã xây dựng bản đồ rủi ro khí hậu cho ĐBSCL trong chương trình CCAFS. Bản đồ được xây dựng theo phương pháp có sự tham gia cùng với các chuyên gia ở địa phương từ Sở NN&PTNT. Bản đồ xác định khu vực có rủi ro xâm nhập mặn và ngập lụt và được sử dụng để điều chỉnh lịch mùa vụ cho các khu vực ven biển và thượng nguồn ĐBSCL.

Chương trình Môi trường Liên Hợp quốc và Rabobank đã công bố Khung hợp tác toàn cầu về Bảo vệ rừng và Sản xuất nông nghiệp bền vững, với mục tiêu có thể huy động được 1 tỷ USD tài trợ cho dự án về sử dụng đất và sản xuất nông nghiệp bền vững không phá rừng.

Quỹ cho Khí hậu và Phát triển của Hà Lan (DFCD), một thỏa thuận hợp tác toàn cầu mới giữa Ngân hàng Phát triển Hà Lan (FMO), Quản lý Quỹ Khí hậu (CFM), Quỹ Bảo tồn động vật hoang dã thế giới của Hà Lan (WWF) và Tổ chức Phát triển Hà Lan (SNV), sẽ cung cấp tài chính và hỗ trợ kỹ thuật (HTKT) cho các dự án có mục tiêu về thích ứng biến đổi khí hậu.

Dự án IUCN/BMU Lập quy hoạch tổng hợp cho biến đổi khí hậu và đa dạng sinh học (2014-2018) đã hỗ trợ để tổng hợp các vấn đề liên quan đến biến đổi khí hậu và đa dạng sinh học vào khung quy hoạch về mặt không gian

JICA hiện đang thực hiện dự án với ngân sách 266,9 triệu USD để cải thiện quản lý nguồn tài nguyên nước ở tỉnh Bến Tre (Dự án Quản lý tài nguyên nước ở Bến Tre). Mục tiêu của dự án là để phòng chống xâm nhập mặn và đảm bảo cung cấp nguồn nước ở mức độ nhiễm mặn cho phép thông qua việc xây dựng các cống ngăn mặn và các công trình phụ trợ liên quan.

Một số dự án đầu tư tập trung vào vấn đề sụt lún đất ở ĐBSCL của Việt Nam. Dự án đầu tư đang được thực hiện bao gồm dự án Rise and Fall trong bối cảnh sụt lún và đô thị hóa vùng ĐBSCL (Việt Nam) do NWO tài trợ,  với mục tiêu cải thiện mô hình tài nguyên nước dưới đất và xâm nhập mặn.

Dự án ViWAT tài trợ bởi BMBF đặt mục tiêu thiết kế và thực hiện chiến lược thay đổi quản lý tài nguyên nước và sử dụng đật, kiểm soát sạt lở, cải tạo đất và cải tạo tài nguyên nước (ngầm) và giám sát sụt lún đất, cũng như là dịch vụ tài nguyên nước và môi trường ở địa phương.

Dự án Catch Mekong của BMBF về xâm nhập mặn và phù sa bồi lắng ở ĐBSCL của Việt Nam. Trọng tâm chính của dự án đó là cung cấp dữ liệu về nguồn nước, xâm nhập mặn, sử dụng đất, hình thái học dòng sông và sạt lở bờ biển.


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Lượt bình luận

Trường đánh đấu (*) là bắt buộc.

Tin liên quan